Over de schutting gooien…..springen

Jan Halin heeft in het onderwijs vele rollen vervuld. Hij was leerkracht, schoolleider/directeur, projectleider speciaal onderwijs. Op dit moment werkt hij als docent en onderwijsontwikkelaar voor het domein Onderwijs & Innovatie.

Jan Halin

We zijn allemaal leerling geweest, dus ervaringsdeskundige en hebben een mening over wat ‘goed’ onderwijs is en/of zou moeten inhouden. Een schoolkeuze wordt steeds meer een bijzonder weloverwogen keuze want je neemt een hypotheek op de toekomst voor je prins of prinses. Menig ouder bakfietst de halve stad door voor de witte ‘ons kent ons’ school. Deze zomer is door ouders tot in de rechtszaal geprocedeerd voor toegang tot bepaalde A’damse scholen voor voortgezet onderwijs. ‘Wij willen een excellente, een superschool voor onze kinderen!'

Zouden R’damse hoogopgeleide ouders kiezen voor de veelkleurige de Hugo de Grootschool  met als inspirerend boegbeeld Eric van ’t Zelfde? In 2009 een van de slechtste scholen en inmiddels een TOPscholen met fantastische eindexamenresultaten. In zijn recent verschenen Superschool  geeft Eric van ’t Zelfde een persoonlijk beeld van zijn ervaringen in het onderwijs en wat het vergt van alle medewerkers om een school in een achterstandswijk er bovenop te helpen en te houden. Een boek dat bij elke leidinggevende, bestuurder op het nachtkastje moet liggen, een verhaal van binnenuit van leerlingen die als kwetsbare dubbeltjes binnenkomen en als trotse kwartjes de school verlaten!
Het is een pleidooi voor ruimte geven aan de professionals in dialoog met ouders en de samenleving, waarbij meer rekening gehouden moet worden met de sociaal economische situatie van de ouders.
De minister maakt zich zorgen voor een tweedeling in het onderwijs. Hoog opgeleide leiders kopen onderwijs in, denk aan de bloeiende particuliere scholen en booming huiswerkbegeleiding. Sociale stijging is een stuk lastiger geworden. Jet, Sander, bestuurders:  lees het boek Superschool en neem je verantwoordelijkheid!

Het onderwijs, de school is een maatschappelijke stortplaats voor ambities. Ouders die ervoor willen zorgen dat hun kroost minimaal op hetzelfde niveau maar bij voorkeur op een hoger niveau onderwijs ‘geniet’.  Pittige discussies over het schooladvies…maar een vmbo…? geen klein havootje…?!
Tal van ideële organisaties maar ook commerciële bestoken scholen met lespakketten. Denk aan het speerpunt wetenschap en technologie, een lespakket Zwarte Piet van de Stichting Nederland wordt Beter. Google ‘recente lespakketten’  en het aantal hits is meer dan 34.000.

Het onderwijs, de school is een maatschappelijke stortplaats voor het wegwerken van tekorten. In de Onderwijsenquête van het Algemeen dagblad pleiten zeven op de tien Nederlanders voor het verplichte vak 'omgangsvormen' op de basisschool. Ook wil een meerderheid meer regels: afspraken over petjes en minirokjes en alleen nog gezonde snacks in de kantine. Andere onderwerpen die scholen moeten oppakken zijn omgaan met sociale media en Engels. Ap Dijksterhuis bepleit  lessen ‘gelukskunde’ : want we willen toch geluk vinden in het leven?! Lees zijn motivatie in Op zoek naar geluk.
Aan een periode waarin veel nadruk lag op de economische functie van het onderwijs (kwalificatie)o.a. vertaald in dominantie van toetsbatterijen waarin ons ‘leerlingpluimvee’ wordt gemeten, lijkt aarzelend sprake te zijn van een vertraging. Er komt meer aandacht voor de vorming / de bildung van de persoon van de leerling. Lees Superschool en je ontdekt hoe belangrijk persoonlijke vorming is.

Het onderwijs moet midden in de samenleving staan…..dus prima dat veel ‘over de schutting’ gegooid wordt. Het spel is om in dialoog na te denken over wat goed onderwijs van de 21ste moet bieden. We hebben voor her eerst in de geschiedenis de kans om mee te denken over een nationaal curriculum: Onderwijs 2032. Lees de Analyse Dialoog Onderwijs 2032 (www.Onsonderwijs2032.nl)  en spring over de schutting en neem deel aan de discussie.

De verleden tijd met tafels in herhaling
De toekomende tijd stroomt uit de muur
Stekker in stekker uit.

Illustratie: Bartjan Bakker